De gevolgen van slaaptekort op lange termijn kunnen zeer schadelijk kunnen en zelfs leiden tot een depressie. Dat zegt neurobioloog Peter Meerlo van de Rijksuniversiteit Groningen: “Chronisch slaaptekort kan veranderingen in de hersenen teweegbrengen en een belangrijke factor zijn bij het ontstaan van depressie.” Meerlo pleit ervoor het slaapgedrag serieuzer te gaan nemen.
Anderhalf uur minder
De afgelopen eeuw zijn we gemiddeld anderhalf uur minder gaan slapen. Door onze drukke bezigheden leveren we maar al te vaak kostbare uren nachtrust in. “Een groot deel van de mensen slaapt niet genoeg; vijf à zes uur per nacht en soms nog minder,” constateert Meerlo. “Vaak denkt men dat in het weekend wel weer in te halen.”
Veel mensen met een chronisch slaaptekort leren ook met de vermoeidheid om te gaan. Ze wennen eraan. Meerlo en zijn collega Viktor Román wilden echter weten of langdurig slaaptekort op de lange termijn schadelijke gevolgen kan hebben.Serotonineonderzoek
Meerlo: “Naar de effecten van chronisch slaaptekort is nog erg weinig onderzoek gedaan. Sowieso weten we nog weinig van slaap. Vermoedelijk vinden er tijdens de slaap allerlei belangrijke herstelprocessen in de hersenen plaats. Daarom hebben wij bekeken wat er gebeurt met de hersenen van ratten met een chronisch slaaptekort.”
Román en Meerlo deden dat door laboratoriumratten - die normaal ongeveer elf uur slapen - een nachtrust te geven van maar vier uur en vervolgens te kijken naar de effecten van het slaaptekort op het serotoninesysteem. Verstoringen in het serotoninesysteemworden wel in verband gebracht met stress en depressie.Hersenveranderingen
Net als mensen die te weinig slapen, kunnen ratten het met een geringe hoeveelheid slaap weliswaar heel lang volhouden, maar de resultaten van het onderzoek zijn toch verontrustend. Meerlo: “De hersenen van onze ratten met slaaptekort bleken minder gevoelig te worden voor de neurotransmitter serotonine. Deze verminderde gevoeligheid is ook aangetoond bij depressieve mensen.”
Bovendien blijken er bij de ratten met een slaaptekort veranderingen op te treden in het functioneren van de amygdala, het hersengedeelte dat een belangrijke rol speelt bij stemmingen en emoties. “Humane studies toonden al aan dat depressieve mensen vaak slaapproblemen hebben, maar het was onduidelijk of dit een oorzaak was of een gevolg,” zegt Meerlo. “Ons onderzoek laat nu zien dat chronisch slaaptekort leidt tot veranderingen in de hersenen die je ook kunt waarnemen bij depressie.”
Hersteltijd langer
Ook blijkt uit het onderzoek dat de hersteltijd van een slaaptekort veel langer is dan gedacht. “Ratten die een week lang slecht slapen, hebben ook een week nodig om weer volledig te herstellen. Dan pas is hun gevoeligheid voor serotonine weer normaal. Dat is veel langer dan gedacht. Bijslapen in het weekend is dus waarschijnlijk niet genoeg.”
Verder onderzoek moet uitwijzen wat de hersteltijden zijn van langere periodes van slaaptekort.(Bron: Sync.nl)
www.plein.nl